Postmodern Çağ ve Sosyal Medya: Beğeni Toplumunun Panoraması

Abstract

Dijitalleşme, günümüz toplumlarının vazgeçilmez bir yaşam praksisi görünümündedir. Toplumsal bir fenomen olarak dikkat çeken dijitalleşme, beğeni (like) toplumunun panoramasını ortaya koymaktadır. Dijital yaşamın beğeni strüktürü, günümüz toplumunun imajını, karakterini ve (görece) kimliğini belirleyen önemli mekanizmalardan biri haline dönüşmüş durumdadır. Artık toplumsal ilişkiler ve gündelik yaşam beğeni sarmalının ağ motifleriyle yükselmektedir. Toplumun (dijital) kimliği küresel ve popüler kültür çerçevesinde şekillenmekte ve bu noktada dijital kimliklerle belirginleşen beğeni metaforunun hegemonyası ve sarmalı toplumsal ağların tüm departmanlarında gözlemlenebilmektedir. Beğeni motifli imajlarla bezenen kimlikler, toplumsal ve gündelik yaşam tasavvurunun arka planında etkili olmasının yanında toplumsal ilişki ağlarının praksisinde işlevsel bir mevzi kazanmış görünmektedir. Küresel ve kapitalist tüketim praksislerinin “anı yaşa” mottosu, hedonik ve narsist eğilimler, beğeni toplumunun imajını resmetmektedir. Bu kapsamda marka, moda ve alışveriş gibi enstrümanların araçsallaştırılmasıyla oluşturulan beğeni imajı, genç kuşağın küresel kapitalist tüketim kültürüne daha kolay entegre olmasını işlevsel kılmaktadır. Bununla birlikte beğeni imajı, takip, yorumlama ve paylaşma adımlarıyla birlikte sosyal medya formlarında yaşam hakkı kazanmanın, güçlü kimliğe (dijital hesap) sahip olmanın ve takipçi edinmenin en önemli işareti ve şartı olarak konumlanmaktadır. Diğer taraftan postmodern çağda sosyolojik zeminde toplumun algısı, pratiği ve tasavvuru, narsist ve hedonik eğilimli beğeni motifli sosyal medya içeriklerine maruz kalabilmektedir. Bu araştırma, söz konusu problematiği ele almayı ve güncel durumu sosyolojik olarak gözler önüne sermeyi amaçlamaktadır. Araştırmamızın temel problemi postmodern çağda sosyal medya ortamlarında üretilen içeriklerin sosyolojik olarak nasıl anlamlandırılacağını irdelemektir. Bu kapsamda çalışmanın temel iddiası ise günümüz sosyal medya platformlarında üretilen dijital içerikli kimliklerin görece bir yönüyle “beğeni toplumu” şeklinde tanımlanabilecek bir eksende, perspektifte veya çerçevede anlaşılabileceği veya anlamlandırılabileceğidir. Araştırmanın temel metaforu olan “beğeni toplumu”, literatürdeki “gösteri toplumu”, “teşhir toplumu” ve “şeffaflık toplumu” kavramsallaştırmalarına farklı bir alternatif olarak temellendirilmektedir. Araştırma, Türkiye’de uzun zamandır tartışma konusu olan sosyal bilimlerde kavram üretme problematiğine karşılık olarak “beğeni toplumu” kavramı ile bir toplum tanımlaması denemekte ve böylelikle sosyoloji ve din sosyolojisi literatürüne bir nebze de olsa katkı sunmayı amaçlamaktadır. Bu çerçevede araştırma, postmodern çağda sosyal medya ekseninde ortaya atılan beğeni toplumunun panoramasını ve praksislerini anlamaya, anlamlandırmaya ve irdelemeye girişmektedir. Çalışmada, literatür taraması yöntemi kullanılmış ve bu çerçevede incelenen dokümanlar anlayıcı ve yorumlayıcı bakış açısıyla analiz edilmiştir.

Cite this work

No public copy is stored for this record, so only the metadata is cited.

Stored only when both papers are in the corpus — 6 citations exist upstream.

Papers that cite the same references — the relational fallback while embeddings are still backfilling.